Ulusalcılık ve İşadamlarımız

Öztin AKGÜÇ

Bazı işadamlarımızın, işadamlarımızın kurduğu ya da oluşturduğu kimi kuruluş ve örgütlerin, dış  kaynak­lı ekonomik ve siyasal reçetelerin, programların, po­litikaların sözcülüğünü yapmaları, ancak bu reçete ve programların Türkiye ve geniş kitleler çıkarına sonuç­lar vermemesi kafalarda soru işaretleri doğurmuş, kuşkular yaratmıştır. İşbirlikçi, komprador, burjuvazi, ulusal olmayan, kapitalizm gibi küçültücü niteleme­ler, tanımlamalar, işadamlarına ilişkin olarak kullanıl­maya başlanılmıştır.

Bu yazıda bizim gibi ülkelerde işadamlarının, uzun sü­rede ayakta kalabilmeleri, başarılı olabilmeleri için ulu­salcı olmaları gereği, aksi halde bindikleri dalı kesecek­leri, kesmekte oldukları savı anlatılmaya çalışılmıştır.

Kavramlar, farklı biçimlerde algılandıklarından, kulla­nıldıklarından, öncelikle ulusalcılık kavramına açıklık getirmek gerekir. Ulusalcılıkta kuşkusuz, onur, ulusal kimlik, özgüven, gurur, bağımsızlık, özgürlük; sömürgeciliğe, emperyalizme karşı çıkış olmalıdır. Eksiklikle­ri olmakla beraber ulusalcılığa ilişkin şöyle bir tanım ve­rilebilir. "Ulusalcılık, ulusal benlik ve bilinç yaratarak, onur ve özgüven duygularını geliştirmek, haksız uygu­lamalara son vermek, tüm vatandaşlara gereken hiz­metleri sunmak, ülke çıkarlarını koruyarak dış sömür­geciliğe, yayılmacığa karşı çıkmak, özgür ve bağımsız yaşamak, her alanda ulusal gurur ve övünce ola­nak verecek başarılar sağlamaktır" Kuşkusuz ulusal­cılığa ilişkin daha kapsamlı, daha iyi ifade edilmiş ta­nımlar verilebilir.

İşadamlarımız, yetersiz de görülse yukarıda verdiği­miz tanım kapsamında ulusalcı olabilirler mi? Bazı ki­şiler, yazarlar, bu soruya hemen olumsuz yanıt verecek­lerdir. Diyeceklerdir ki, "Kapitalizmin kökü dışarıdadır. Emperyalizm, gelişmekte olan ülkelerde, üçüncü dün­ya ülkelerinde, ezilen dünyada kendine bağlı uydu ya­pılar kurar. Uydu yapının aktörleri, uygulayıcıları da komprador, işbirlikçi burjuvazidir. Bu nedenle, burju­vazi yerli de olsa ulusalcı olamaz." Bazı işadamlarımı­zın ve örgütlerinin ulusal devletten yana olmamaları, ulusal devlet karşıtı sloganlara katılmaları ulusal burjuva­zi, ulusalcı işadamları olur mu sorusunu gündeme ge­tirmektedir.

Emperyalizm, daha nazik bir deyişle ekonomik küreselleşme, ulusal devletlere karşıdır. Ulusal devletleri, özellikle yayılmacılığa karşı olan ya da olabilecek dev­letleri yıkma peşindedir. Bu amaçla özelleştirmeyi, et­nik ayrımcılığı, yerli işbirlikçileri araç olarak kullanmak­tadır. Bu nedenle de işbirlikçi, komprador burjuvaziye karşı ulusalcı burjuvazi olabilir mi, yaşayabilir mi soru­su gündeme gelmektedir.

Cumhuriyet hükümetleri, ta cumhuriyetin ilanından, 1926 yılında çıkarılan Teşvik-i Sanayi Kanunu'ndan beri, ulusal burjuvazi oluşturma, yaşatma çabasında ol­muştur. Amaç, herhalde Türkiye'de kurulan tesislerin TC nüfus kağıdı sahiplerine ait olması değildir; oluşa­cak burjuvazinin ulusalcı olması, ulusal çıkarları koru­masıdır. Bu konuda toplum önemli boyutta özveride bu­lunmuş, kaynak aktarmıştır. Bugün, işadamlarımızdan yerli burjuvaziden söz ediyorsak, bu yapı hemen he­men tümüyle cumhuriyet sonrası oluşmuştur. Ulusal devlet, ulusalcı burjuvazisini, kapitalistini, işadamını ya­ratmaya çalışmıştır.          

Yabancı yayılmacı güçler, çeşitli ayartılarla kendi amaçları için oluşmuş burjuvaziyi kullanmakta, ulusal devleti zayıflatmaya çalışmaktadır. Emperyalizm, sö­mürgeleştirmek için ulusal devletleri ortadan kaldırmak gereğini duymakta; savaş, güç kullanma dahil her ara­cı da bu amaç doğrultusunda zorlamaktadır.

Günümüzde nazikçe medeniyetler çatışmasından söz edilmektedir. Aslında çatışma, çelişki, yayılmacı güçlerle, ezilen ya da ezilmemeye çalışan uluslar ara­sındadır. Marksist söylemde, öğretide temel çelişki, çatışma proletarya ile burjuvazi arasındadır. Bunun tam gerçeği yansıtmadığını özellikle Lenin görmüş, dile ge­tirmiş; Sovyet İhtilali sonrasında da Sultangaliyef, açıkça, temel çelişkinin, çatışmanın ezenlerle ezilen ulus­lar arasında olduğunu ortaya koymuştur.

İşadamlarımız, Sevres kompleksine kapılmasak, es­ki ABD cumhurbaşkanlarından Wilson'un "Türkiye haritadan silinmelidir" tümcesini unutsak dahi, Sultanga­liyef'in tanısını, Yugoslavya modeli, Irak'ta yaşananlar, güneydoğumuzdaki oluşumlar, ABD'nin Büyük Orta­doğu Projesi karşısında düşünmeli, irdelemelidirler.

Bizim gibi parçalanmaya ya da güdüm altına alınma­ya çalışılan ,ülkelerde burjuvazinin ulusalcı olması, yalnız vefa borcu, etik gereği değil, kendisinin uzun süre­li çıkarı açısından da zorunludur. Ulusal devlet zayıfla­dığında, yıkıldığında, yerli burjuvazi de kayba uğrar. Emperyal güçler artık yerli işbirlikçiye gerek duymaz­lar, bunun için bir bedel de ödemezler, belki mevcut işe yarayan tesisleri de ucuza kapatmaya çalışırlar. Bu, yerli burjuvazinin de büyük ölçüde sonu demektir.

Yayılmacı güçlerin yerleşmeye çalıştığı coğrafi böl­gedeki Türkiye ulusal güç birliği oluşturmak zorunda­dır. Yerli burjuvazi, bazı dış ayartılara, aldatmalara ka­pılmadan ulusal güç birliği içinde yerini almalıdır. Aksi halde ulusal devlet zaafa uğradığında kendini koruya­cak. destekleyecek gücü de bulamayacaktır.