ÇANAKKALE: ŞEHİTLER... ŞEHİTLER...
M. Kemal YILMAZ

Sedülbahir Ertuğrul koyunudan 25 Nisan 1915 sabahı çıkartma yapan 2000 düşman askerine 63 kişilik kahraman Takımı ile karşı koyan (Dünya Harp tarihinde görülmemiş bir mücadele veren) Yahya Çavuş ve Takımını Vatan Millet Sevgisi ve İnancı ile anıtlaştığı sırtta görmekteyiz.

Bir kahraman takım ve de Yahya Çavuşlar
Üç alayla burada gönülden vuruştular
Düşman tümen sanırdı! Bu şaheser erleri
Allahı arzu ettiler, akşama kavuştular

Halk ozanı kendi kendine sorar sorusunu:

Orası Yemen'dir
Gülü çemendir
Giden gelmiyor
Acep nedendir...

Oysa sorusunun yanıtını gayet iyi bilmektedir O...

Türk milletinin var olmak için verdiği kavgaları, yaptığı fedakârlıkları, tertemiz sade bir Türkçe ile en iyi anlatan halk ozanlarıdır. Çoğu kez adlarını da bilmeyiz onların.

Çanakkale içinde Aynalı Çarşı,

Anne ben gidiyom düşmana karşı.

Çanakkale içinde vurdular beni,

Ölmeden mezara koydular beni.

Çanakkale içinde bir kırık desti,

Analar, babalar umudu kesti.

Yurt savunmasında  koşan kahraman Mehmetçik'in ağzından, bu kadar güzel, anlamlı ÇANAKKALE TÜRKÜSÜ'nü halk adına söyleyen halk ozanı kimdir biliyor muyuz?

Turist rehberliği belgemi ben 1977 de aldım. Şimdi yıl 2002. İngilizleri ve kendi vatandaşlarımı gezdirdim Çanakkele muharebe alanlarında. 22 kez dolaştım oraları. Mayıs ayında da genç rehberleri bir eğitim gezisine götüreceğim. Çanakkale içindeki Aynalı Çarşıyı tanıyorum ben. Tedavisi mümkün olmayan yaralı askerlerimizin acılarını dindirmek için "Ölmeden mezara kondukları" çukurların yeri Kereviz Dere'dedir. Gönüller kırık olunca, kol kırık, bacak kırık olunca elbet Çanakkale'nin tüm testileri de kırık olacak..

ÇANAKKALE DE KALANLAR

Anadolu kadını size çocuğunu gösterir, "bu yavrunun dedesi Çanakkale'de kaldı' der. Öteki yavrunun babası ise Dumlupınar'da, İnönü'de kalmıştır. Galiçya'da kalanlar.... Balkan'da kalanlar... Sakarya'da kalanlar... Askere gidipte dönmeyenler... yurdun şu veya bu köşesinde iç düşmana karşı savaşırken can verenler.... Gidipte gelmiyenler.... onlara minnettarlığımız sonsuz. Onların fedakârlığına lâyık olmaya çalışmak bizim vicdan borcumuzdur.

Türk Ordusu Çanakkale Muharebelerine 425.000 askerle girmiştir. Çanakkalede kalan şehitlerimizin sayısı kimi kaynaklara göre 252.000, kimi kaynaklara göre ise 300.000 i bulmaktadır. 20. yüzyılın bu haçlı seferine katılan sömürgeci devletlerin Çanakkale'ye gönderdiği asker sayısı da yarım milyonu bulmaktadır.

ŞEHİT SUBAYLARIMIZIN BAZILARI

Kahraman 57. Alayı komutanı başta olmak üzere, tüm subayları, çavuşları, erleri, hepsi, ama hepsi şehit olmuştur. Alay komutanı Yarbay Hüseyin Avni'nin mezarı 57. Alay Şehitliği anıtına çıkarken sağda dere içindedir.

Manastırlı İsa oğlu Yarbay H. Sabri, Hırkaişerif'ten Hüseyin oğlu Yarbay M.Ali, Kudüs'ten İbrahim oğlu Binbaşı A. Hulusi, trablusgarp'tan Mehmet oğlu Teğmen İsmail, Girit'ten Sami oğlu Yüzbaşı Rauf, Bayburt'lu Şaban oğlu Binbaşı Şaban, Balıkesir'den Ömer oğlu Binbaşı H.Agah, Silistre'den A. Rıza oğlu Üsteğmen H. Sabri, Trabzon'dan Hasanoğlu Binbaşı A. Kemal, Samsun'dan Mehmet oğlu M. Rıza, Diyarbakır'dan bölük komutanı Teğmen Şevki, Kastamonu'dan Agah oğlu Yarbay Mehmet, Konya'dan Mehmet oğlu Üsteğmen İzzet, Denizli'den Hurşit oğlu Teğmen Kâmil, Ankara'dan Sadık oğlu Yarbay Hurşit, Erzincan'dan Ahmet oğlu Binbaşı Halil, Edirne'den İsmail oğlu Binbaşı M. Sabri.

AYDINLI ŞEHİTLERDEN BAZILARI

Hemşerilerimle şehitlikleri gezerken Aydınlı şehitlerin mezarlarına özel ilgi gösteriyoruz. Kuşadasından bir arkadaş orada dedesinin adını görünce nerdeyse, bayılacaktı.

Çanakkale savaş alanın da pek az şehidimizin gerçek mezarı var. Genel Kurmay Başkanlığı yurdun her tarafından 15.000 şehit adı tesbit etti. Bunlardın içinde bugün sınırlarımız dışında kalan selanik Trablusgarp işkonda, kudüs gibi illerlerden şehitlerimiz de var. 15.000 şehit içinden her ilden 5-10 şehidimizin adları değişik savaş yerlerinde yapılan şehitlikdeki sembolik mezar taşları üzerine yazılmıştır. O şehitliklirde Kuzeyi güneyi doğusu, batısı ile tüm Türkiye temsil edilmektedir. Yurdun her yerinden gelen Mehmetçiklerimiz orada hep beraber kardeş, kardeş ebedi uykularındadır. Bu beraberlik, biz yaşayanlara örnek olmalıdır. Biz yaşayanlar onların ruhlarını mutlu kılmak için daima birlik beraberlik içinde , barış içinde birbirimizi severek, çok çalışarak onlara layık olmalıyız.             

ÖTEKİ İLLERDEN BAZI ŞEHİT ADLARI

Şehitlerimizin yaşlarına dikkat ettiniz mi? Hepsi gencecik 18,19,20 yaşlarında. En büyüğünün yaşı 25 i geçmiyor. Gelibolu Yarımadasındaki büyük anıt yanındaki şehitlikte ben 15 yaşında bir çocuğumuzun adına rasladım. Gidin görün ziyaret edin şehitlikleri

- Geri -