|
NEOMAKYAVELİSTLER…
Prof. Dr. ÜNSAL YAVUZ
"Machiavelli'nin
XVI. yüzyılın ilk çeyreğinde yazdığı ünlü Prens
(İl Principe), kişinin yönetici konumuna gelebilmesi
için iktidara ele geçirme yöntemlerini geniş
bir tarihsel bakış açısı içinde ele alıp, çıkardığı
sivil ya da asker yönetici örneklerini inceden
inceye irdeleyerek, analizler yaparak sonuca
ulaşır ve genel sonuçlarını dersler çıkarmak
üzere sadece gelecekteki yöneticilere değil,
aynı zamanda belki de büyük ölçüde olası tuzaklara
düşmemeleri için yönetilen yığınlara da bırakır.
Machiavellizm, politikada amaca ulaşmak için
ahlaka aykırı da olsa her türlü aracı hoş gören
anlaylıştır. Gerçi Machiavelli, kendisine yakıştırılan
"Amaç aracı haklı kılar" tümcesini
söylememiştir, ama zorunluklardan söz etmiş,
Prens'in davranışının koşullardan kaynaklanmasını
ve ulaşılması istenilen amaca uygun olmasını
önermiş, elde edilen sonucun her şeyi unutturduğunu
belirtmiştir. Prens'in şiddet'e başvurmaya karar
vermesi, Machiavelli için bir ahlak sorunu olmaya,
önceden belirlenen bir hedefe erişmeye yönelik
siyasal bir seçimdir. İktidarı ele geçirip elde
tutmak bireysel bir karardır, ama bir kez bu
yola girdikten sonra, iktidarın korunması için,
hiç ayrım gözetmeden her türlü önlemin alınması
gerekir. Machiavelli, Prens'i hep iki seçenek
arasında bırakır. Bunlardan biri doğru, diğeri
yanlıştır. Ne var ki, ahlak açısından doğru
olan seçim, çoğu kez politika açısından yanlıştır,
politika açısından doğru olan, ahlak açısından
yanlıştır. Machiavelli ağırlığını politakadan
yana koyar(*).
Ona göre Prens, hayvan gibi davranmayı iyi bilmesi
gerektiğine göre hayvanlar arasında tilki ve
aslanı seçmelidir; çünkü aslan kendini tuzaktan
koruyamaz, tilki de kendini kurttan koruyamaz,
bu nedenle tuzakları tanımak için tilki, kurtları
korkutmak için de aslan olmak gerekir. Aynı
zamanda Prens kendisini görüp dinleyenlere tepeden
tırnağa bağışlayıcı, tepeden tırnağa inançlı,
tepeden tırnağa dürüst, tepeden tırnağa insancıl,
tepeden tırnağa dindar görünmelidir..."
Abonelik
için tıklayınız.
-
Geri - |